Leerplicht
In onze samenleving hebben alle kinderen en jongeren recht op leren. In Nederland wordt veel waarde gehecht aan dit leerrecht. Men vindt dit recht zo belangrijk, dat de jeugd via een wet wordt verplicht naar school te gaan. Met de Leerplichtwet wordt gewaarborgd dat in principe alle jeugdigen in Nederland aan het onderwijs deelnemen. Het doel van de Leerplichtwet is dat jeugdigen kennis en vaardigheden opdoen, die nodig zijn om een zelfstandige plek in de samenleving te verwerven.
Als je kijkt naar de oorsprong van de Leerplichtwet, dan kun je contstateren dat deze wet bedoeld was om arbeid van kinderen uit de sociaal zwakke milieus te voorkomen. Als kinderen verplicht op school zitten kunnen ze niet worden ingezet voor het gezinsinkomen. De wet koppelde dus het verbieden van de kinderarbeid aan de verplichting om naar school te gaan. Het recht op leren en de middelen die daarvoor beschikbaar werden gesteld, bracht ook de kinderen van 'onvermogenden' ertoe te gaan leren. Alleen al om uitzicht te hebben op een betere levenstandaard dan hun ouders.
In Nederland ben je vanaf 5 jaar tot het einde van het schooljaar waarin je 16 jaar wordt op grond van de Leerplichtwet verplicht naar school te gaan (leerplichtig). Je ouder(s) of verzorger(s) moeten jou inschrijven op een school en ervoor zorgen je naar school gaat. De leerplicht geldt voor iedereen die in Nederland woont. Ook kinderen met een niet-Nederlandse nationaliteit, asielzoekers in de leerplichtige leeftijd en kinderen die illegaal in Nederland verblijven, moeten dus verplicht naar school.
Volledige leerplicht
Jen bent volledige leerplicht tot en met het schooljaar waarin je 16 jaar wordt. Als je bijvoorbeeld in februari 16 jaar wordt, dan moet je het schooljaar afmaken. Een schooljaar loopt van 1 augustus tot en met 31 juli. Als je tenminste twaalf volledige schooljaren naar school bent geweest, is de termijn van volledige leerplicht afgelopen. Een groep overslaan telt ook mee als volledig schooljaar.
Spijbelen en verzuim
Welke maatregelen zijn tegen spijbelen in het?
Mag ik van school worden gestuurd?
Mag een school voor voortgezet onderwijs mij schorsen?
Wie houdt toezicht op de naleving van de Leerplichtwet?
Wanner hoef ik niet naar school?
Welke maatregelen zijn er tegen spijbelen in het onderwijs?
Als je spijbelt of wegblijft van school zonder goede reden, overtreedt je de Leerplichtwet.
Er zijn verschillende maatregelen tegen spijbelen in het onderwijs. De school kan veel doen om spijbelen tegen te gaan.
De school kan maatregelen nemen om spijbelen tegen te gaan zoals:
• Je ouders/verzorgers laten weten dat je spijbelt en dit met hen bespreken. Een school met een goed verzuimbeleid informeert de ouders altijd zo snel mogelijk als een leerling afwezig is.
• Bekendmaken wat de school doet om spijbelen tegen te gaan. Een school kan de maatregelen tegen spijbelen bijvoorbeeld opnemen in de schoolgids.
• Je ouders/verzorgers wijzen op mensen of instanties die u kunnen helpen.
Melding verzuim
De schoolleiding moet een melding doen bij de leerplichtambtenaar zodra je zonder geldige reden:
• meer dan drie achtereenvolgende schooldagen verzuimt of
• in totaal tweeënhalve dag of meer per vier opeenvolgende weken verzuimt.
De leerplichtambtenaar onderzoekt de zaak en zoekt samen met de ouders/verzorgers en de school naar een oplossing. Als het nodig is, kan de leerplichtambtenaar in laatste instantie proces verbaal opmaken. Leerlingen vanaf 12 jaar kunnen dan voor de kantonrechter worden geroepen.
Mag ik van school worden gestuurd?
Je mag van school worden gestuurd voor een korte tijd (schorsen) of voorgoed (verwijderen). Een school schorst of verwijdert je meestal alleen als je je ernstig misdraagt.
Bevoegd gezag
Het bevoegd gezag beslist of je wordt verwijderd. Het bevoegd gezag van een school is de gemeente of een ander openbaar rechtspersoon (bij een openbare school) of het schoolbestuur (bij bijzondere scholen). Het bevoegd gezag moet eerst je ouders/verzorgers en je leraar of mentor horen. Het bevoegd gezag kan je ook verwijderen op grond van onvoldoende resultaten. Dit kan alleen aan het eind van een schooljaar.
Je kunt alleen definitief worden verwijderd nadat het bevoegd gezag:
• heeft overlegd met de Inspectie van het Onderwijs (Onderwijsinspectie);
• de leerling en/of ouders, voogden of verzorgers heeft gehoord.
In het voortgezet onderwijs geldt dat je alleen definitief verwijderd kan worden als het bevoegd gezag een andere school voor je heeft gevonden die bereid is jou toe te laten. Je ouders/verzorgens kunnen hier bezwaar tegen maken binnen zes weken nadat het besluit bekend is gemaakt.
Mag een school voor voortgezet onderwijs mij schorsen?
Een school voor voortgezet onderwijs mag je schorsen. Dit houdt in dat je tijdelijk geen toegang hebt tot de school. Er zijn regels voor de duur van de schorsing en de manier waarop de school jullie informeert over de schorsing.
Duur schorsing
De schorsing mag maximaal vijf schooldagen duren. Wanneer de schorsing langer dan een dag duurt, moet het schoolbestuur de Inspectie van het Onderwijs (Onderwijsinspectie) en de leerplichtambtenaar op de hoogte brengen en de redenen van de schorsing aangeven. Een uitzondering op de maximale duur van vijf schooldagen vormt een schorsing die ingaat terwijl er overleg plaatsvindt of je definitief van school verwijderd zal wordt. De schorsing duurt in dat geval net zo lang als de tijd die nodig is om over eventuele verwijdering te beslissen.
Informatie over schorsing
De school moet je schriftelijk op de hoogte brengen van de schorsing. Als je nog geen 21 jaar is, moet de school ook de ouder(s) of verzorger(s) schriftelijk informeren. In de brief van de school staat in elk geval de reden en de duur van de schorsing en op welke manier bezwaar kan worden gemaakt tegen het besluit.
Schoolbezoek tijdens schorsing
Als je geschorst bent hoef je tijdens de schorsingsperiode niet te voldoen aan de verplichting van geregeld schoolbezoek.
Meldingsplicht
De schoolleiding is verplicht om ongeoorloofd schoolverzuim uiterlijk na drie achtereenvolgende schooldagen te melden aan de leerplichtambtenaar. Dit geldt ook als je voor een periode van vier opeenvolgende lesweken meer dan 1/8 deel van de onderwijstijd verzuimt. De leerplichtambtenaar kan in het uiterste geval een proces verbaal opmaken. Wanneer je 12 jaar of ouder bent kun je, samen met je ouders/verzorgers voor de kantonrechter worden geroepen.
Wie houdt toezicht op de naleving van de Leerplichtwet?
De leerplichtambtenaar in je woongemeente houdt toezicht op de naleving van de Leerplichtwet.
Contact leerplichtambtenaar
Je kunt zelf ook contact opnemen met de leerplichtambtenaar. Mocht de leerplichtambtenaar niet te bereiken zijn door bijvoorbeeld afwezigheid of vakantie, dan kun je ook een brief schrijven. Hierin maakt je duidelijk dat je een afspraak wilt met een bepaalde datum de leerplichtambtenaar. Het is verstandig om van deze brief een afschrift te bewaren.
Wanneer hoeft ik niet naar school?
Je hoeft niet naar school wanneer je vrijstelling van de leerplicht hebt. Er zijn verschillende soorten vrijstelling mogelijk. Dit zijn vrijstelling voor leerlingen tot 6 jaar, vrijstelling tot inschrijving en vrijstelling van schoolbezoek.
Vrijstelling
In sommige gevallen kun je een (tijdelijke) vrijstelling van school of van inschrijving bij een school krijgen. De wet kent hiervoor een paar mogelijkheden. In de meeste gevallen beoordeelt de schooldirecteur of er sprake is van een gegronde reden voor verzuim. De schooldirecteur kent de leerling en is op de hoogte van eventuele bijzonderheden.
Vrijstelling van schoolbezoek
Bij ziekte, religieuze feestdagen en gewichtige omstandigheden kun je toestemming krijgen om niet naar school te laten gaan. Ook als je ouders niet de mogelijkheid hebben om tijdens schoolvakanties op vakantie te gaan, kunnen je ouders bij de schoolleiding toestemming vragen voor vrijstelling. Voor vakanties krijgt je maximaal tien dagen per jaar extra vrij. Deze dagen mogen niet in de eerste twee weken na de zomervakantie vallen.
Wanneer niet naar school kunt gaan vanwege je geloofsovertuiging of levensovertuiging, bijvoorbeeld voor een religieuze feestdag. Dit moet uiterlijk twee dagen voor de afwezigheid gemeld worden bij de schooldirecteur.
Gewichtige omstandigheden
Je kunt ook een vrijstelling krijgen voor gewichtige omstandigheden zoals een huwelijk of begrafenis van bloedverwanten of aanverwanten of een verhuizing van het gezin. De schooldirecteur moet hiervoor toestemming geven. De leerplichtambtenaar kan u vertellen wat precies gewichtige omstandigheden zijn en hoeveel vrij je hiervoor kunt krijgen.
12 jaar en ouder
Leerlingen van 12 jaar en ouder hebben enkele bijzondere verplichtingen op grond van de Leerplichtwet:
• Je kunt persoonlijk worden aangesproken op ongeoorloofd schoolverzuim en spijbelen.
• Als je zelfstandig woont, moet jezelf de school op de hoogte brengen van ziekte of andere omstandigheden die je verhindert de school te bezoeken.
Print deze pagina